ไขมันพอกตับ หรือที่แพทย์มักเรียกว่า fatty liver คือภาวะที่มีไขมันสะสมในตับมากกว่าปกติ หลายคนตรวจพบจากผลเลือดตับหรืออัลตราซาวนด์ ทั้งที่ไม่ได้รู้สึกป่วยอะไร เรื่องนี้จึงน่ากลัวตรงที่เงียบ แต่ก็ยังเป็นเรื่องที่เราลงมือดูแลได้ตั้งแต่วันนี้
คนที่มีพุง น้ำหนักเกิน เบาหวาน ไตรกลีเซอไรด์สูง หรือไม่ค่อยได้ขยับตัว จะมีโอกาสเจอไขมันพอกตับมากขึ้น น้ำหวาน น้ำอัดลม ชานม ขนมหวาน และอาหารแป้งขัดสีบ่อย ๆ ทำให้ร่างกายได้รับพลังงานเกินง่าย ตับจึงต้องรับภาระมากขึ้น
วิธีเริ่มที่ทำได้จริงคือไม่ต้องอดอาหารโหด ให้เริ่มจากลดเครื่องดื่มหวานก่อน เปลี่ยนเป็นน้ำเปล่า กาแฟไม่หวาน หรือชาจืด เพิ่มผักให้ครึ่งจาน เลือกโปรตีนที่ไม่มันมาก เช่น ปลา ไก่ไม่ติดหนัง เต้าหู้ ไข่ และลดของทอดกับขนมที่กินเพราะเครียดหรือกินเพลิน
การลดน้ำหนักแบบค่อยเป็นค่อยไปช่วยให้ไขมันในตับลดลงได้ โดยเฉพาะคนที่มีน้ำหนักเกิน เป้าหมายไม่จำเป็นต้องรีบให้ผอมเร็ว การลดเพียงบางส่วนของน้ำหนักตัวก็เริ่มช่วยระบบเผาผลาญได้แล้ว สิ่งสำคัญคือทำต่อเนื่องและไม่ใช้ยาลดน้ำหนักหรือสูตรล้างพิษโดยไม่ปรึกษาแพทย์
การขยับตัวช่วยตับทางอ้อม เพราะช่วยให้กล้ามเนื้อใช้น้ำตาลและไขมันได้ดีขึ้น เริ่มจากเดินเร็ววันละ 10-20 นาที สะสมให้ได้หลายวันต่อสัปดาห์ แล้วค่อยเพิ่มเป็นเป้าหมายประมาณ 150 นาทีต่อสัปดาห์ ถ้าเพิ่มท่าฝึกกล้ามเนื้อสัปดาห์ละ 2 วันได้ยิ่งดี
สิ่งที่ไม่ควรทำคือซื้อยาล้างตับ สมุนไพรเข้มข้น หรือคอร์สดีท็อกซ์มากินเอง เพราะบางอย่างอาจทำให้ตับอักเสบหนักกว่าเดิม ถ้ามีโรคประจำตัว กินยาหลายชนิด หรือผลเลือดตับผิดปกติ ควรให้แพทย์ช่วยวางแผนที่เหมาะกับตัวเอง
